zaterdag 16 juli 2016

2016-07-10 Metingen doen, zakjes weg?

Weer     : Zonnig Wind ZW, 4 bft.
Duikers : Walther, John, Axel 
Doel     : Metingen doen.
Duur    :  71 minuten
Lucht temp  : 18 Celsius
Water temp :  11 Celsius minimum.
Fauna    : snoeken,  palingen, visluis eieren op SETL, maar ook de stentors komen weer. 
Onder de 6 meter veel meer watervlooien dan boven de spronglaag, Muggenlarven op fonteinkruiden. 
Flora :   Fonteinkruiden staan mooi hoog, darmwier sterft verder af (lijkt wel of het in stukjes is geknipt) , individuele plantjes kranswieren twee soorten. 

Thermocline: O6 meter
Vislood: 0 gram 


Zichtmetingen 
·  Dutchi op 3 mtr =   6,0 meter.
·  Secchi op 3 mtr =  7,0 meter.
·  Dutchi op 6 mtr =   6,0 meter.
·  Secchi op 6 mtr =  8,0 meter.
·  Dutchi op 9 mtr =   8,0 meter.
·  Secchi op 9 mtr =  9,0 meter.
·  Secchi verticaal =  6,0 meter (met duikmasker)
-  Secchi verticaal =  5,5 meter (Normale Secchi meting)

Forel-Ule waterkleur
Omstandigheden  = licht bewolkt
Tijdstip meting = 12:00 uur
Schaal strip = 12-13  


Zie het log voor de details.
Zie alle foto's van deze duik.

Opmerkingen:

Wederom een mooie ochtend voor een duik. Telkens als we onder het paviljoen komen, verbazen we ons over het leven wat hieronder huist en hoe relaxed de rovers zijn die hier rondstruinen. Snoeken, palingen en grotere baarzen doen zich hier te goed aan het kleine spul.Het maakt de Bosplas uniek en dan blijkt dat een gebouw als het Paviljoen een mooie functie heeft als schuilplek. Een schuilplek die broodnodig is voor vis. 


John en de snoek
Er moet gemeten worden en we draaien ons riedeltje af. Ik fotografeer de SETL platen eerst terwijl John de zichtmeting op 3 meter diepte doet. Zodra ik klaar ben met fotograferen van de SETL platen en het 3 meter punt, is John bezig op het 6 meter station en ik zak direct door naar het 9 meter station waar ik de zichtmeting doe, foto maak en weer naar het 6 meter station ga om daar de 3 standaard foto's te nemen. 

Al met al duurt dit riedeltje toch 15-20 minuten. 
Iedereen is klaar voor de overtocht en in het groen (tja in de blue zwemmen is wat misplaatst) Het overzwemmen duurt toch wat langer dan ik dacht, maar ja onderweg op 7-8 meter komen we echt massa's watervlooien tegen. Het lijkt wel een heldere oersoep. 
Dan doemt de bodem op en zoeken het wat ondieper op. De mistlagen zijn magnifiek te noemen en lijkt wel magisch hoe het op en neer deint.

We gaan hoe saai het ook klinkt toch even bij de TBI stations kijken en onderweg kom ik op een meter of 1,5 diepte al wat helder groene bolletjes tegen. Ik stop het in een potje om thuis verder te kijken wat het is. Ook op fonteinkruid groeien wat bruingroene bolletjes die ik 
meeneem. 
Bolletje Aphanotece


Aphanotece onder de microscoop












bruine bolletjes en aanslag

De bruingroene bolletjes die stengel omvattend groeien zien er onder de microscoop heel anders uit. De aanslag op de dunne bladen van het fonteinkruid zijn gemaakt door muggenlarfjes die druk kronkelend hun huisje verlaten als ik met mijn pincet het probeer los te krijgen van het blad. 


rechtsonder een bruin bolletje Gloeotrichea
Gloeotrichea onder de microscoop











Beide zijn bacteriën en zijn volkomen normaal in deze tijd van het jaar.
Bij het Theezakstation HBO zijn er twee zakjes van de bodem verdwenen. Walther wijst een lege geplukt zakje aan die onder mij ligt. Dat zullen wel watervogels of misschien vissen zijn geweest, die eraan hebben zitten plukken. Nou ja het zei zo. Het kippengaas begint al aardig uit te slaan.
Rooibos thee blijft langer goed
Tijd om verder te gaan. Onderweg zijn we ook een oud snoekbaarzennest tegengekomen waarop purperkleurige bacteriën groeien met daartussen Hydroïdpoliepen die hun verlammende tentakeltjes zo wijd mogelijk uitspreiden. Toch een raar idee dat het eigenlijk dieren zijn.
Hydroïd poliepen

Ondanks dat de plas saai lijkt voor de meeste duikers, blijven we ons verbazen wat hier allemaal in leeft, maar het is meestal veel kleiner dan er gedacht wordt. Zo ook de kokerjuffer die goed vertegenwoordigd is, mits je er op let.
Concentreer je goed op de zandbodem en er zal op een gegeven moment iets bewegen, wat formeel dood hoort te zijn. Neem nou de foto hieronder. 
Een schelphelft (die is echt dood), maar het dunne takje met verdikking (rechts ervan) leeft!
Het is een samenraapsel van wat een kokerjuffer kan vinden en lijmt er een onderkomen van aan elkaar. 

Schoksgewijs beweegt het zich soms onbeholpen voort.
Het is niet groter dan 2 cm.
Verderop concentreer ik mij op kranswieren en zo her en der vind ik een plantje, maar echte velden zijn er niet. De foto hieronder laat een kranswier zien.

Onder de microscoop ziet het er zo uit en dan gaat het om het nieuwste knopje wat je kunt pakken. De uitstulpingen zijn een kenmerk, maar mijn kennis is niet toereikend om het te determineren. Daarom maak ik ook een foto met een maatlat erbij ter indicatie van de grootte.


Kranswier

We komen op een visrijk plekje waar een paar grotere baarzen en een snoek rondhangen.
Het fonteinkruid staat hier hoog.
De snoek doet bizar en zoekt het gezelschap van Walther op en zwemt via de benen van John weer verder. Het is wel bijzonder dat er één zo'n plekje bezaaid is met vis terwijl andere plekken die er net zo uit zien, compleet verlaten zijn.
Zoek de snoek
De bodem is bezaait met diepslakjes en het wordt na het nemen van foto's van de andere stations hoog tijd om de kant op te zoeken.
Het was weer een heerlijk duikje, wat afgesloten wordt met een heerlijke kop koffie van John en ik had Flapjack gemaakt. Een lekkere stevige havermoutkoek.

Onder deze link vind je alle Stations foto's

Bedankt John en Walther!



donderdag 7 juli 2016

2016-07-02 Visjes kijken waarvan een dooie

Weer     : Zonnig Wind ZW, 3 bft.
Duikers : Dean, Willem, Erna, Koos, Axel 
Doel     : Nog een keertje visjes kijken
Duur    :  64 minuten
Lucht temp  : 18 Celsius
Water temp :  11 Celsius minimum.
Fauna    : 2 Snoekbaars, 1 snoek, > 5 palingen, >10 karper, visluis eieren op SETL, De Onder paviljoen verzadigd met watervlooien boven de spronglaag, Wolken jonge zoetwatergarnaaltjes bij verschillende objecten.
Flora :   Fonteinkruiden komen mooi op, darmwier beginnen dof te worden, indiviuele plantjes kranswieren,
 
Thermocline: Op 6 meter
Vislood: 0 gram 


Zichtmetingen 
·  Dutchi op 3 mtr =   5,0 meter Geschat
·  Secchi op 3 mtr =  , meter.
·  Dutchi op 6 mtr =   , meter.
·  Secchi op 6 mtr =  , meter.
·  Dutchi op 9 mtr =   , meter.
·  Secchi op 9 mtr =  , meter.
·  Secchi verticaal =  7,0 meter (met duikmasker)
-  Secchi verticaal =  6,5 meter (Normale Secchi meting)

Forel-Ule waterkleur
Omstandigheden  = licht bewolkt
Tijdstip meting = 12:00 uur
Schaal strip = 12-13  


Zie het log voor de details.
Zie alle foto's van deze duik.

Opmerkingen:

Willem staat al op de parkeerplaats als Erna en ik aankomen. Dean ariveert al snel na ons.
Het is lekker rustig en er zijn geen sportvissers, 
Vorige week hadden we nog een plan om tieraps op te duiken, maar omdat het lekker rustig is gaan we lekker vissen bewonderen.
Het is ook Erna's eerste duik dit jaar en ze moet ook even inkomen.

Erna en Willem
Bij de instap groeit het fonteinkruid vrolijk verder en ook best hoog
Woensdag 29 juni is er op het strandje bij het Paviljoen modder gestort om het afgekalfde zand aan te vullen, maar ja modder kalft binnen no-time af en je zakt er tot je schenen in.
Dean met Baars
Dus het zicht aan deze kant wordt er daardoor ook niet beter van indien duikers een Mudmasters willen doen met hun sets op de rug.

Verse modder
Gelukkig hebben we nog een andere instap met stenen. Eerste even onder het paviljoen kijken waar vissen jagen op het kleine spul. Juist in het donker stikt het van de watervlooien, terwijl buiten het paviljoen ze bijna niet zijn te vinden. Kortom schaduwplekken zijn ook belangrijk voor de kleinere fauna.
We kijken nog even naar wat karpers en gaan dan op weg naar waar we heen willen.
Het is lekker frisjes onder de 6 meter en had ik nu maar mijn dikke onderpak aangetrokken, want hier wil ik wel langer blijven. Het is super helder.  
Foto : Dean Kuiper

Na 40 minuten draaien we om. In de ondieptes tussen de waterplanten zit veel vis, waaronder een prachtig getekende snoek.



Helaas komen we ook dode en liggende vissen tegen, zoals een redelijk recent overleden brasem, waaraan ik niks raars zie, behalve dan het opgeblazen lijf en een grote baars met een kromme rug die latent op de bodem ligt te liggen.

Dode brasem

Kromme baars
Het is wel jammer, maar ja gelukkig kunnen we het niet ruiken onderwater.
Ik wordt blij als ik eindelijk weer eens een kranswiertje spot. Zo veel als ik in 2013 zag in grote hoeveelheden, zo weinig ik in de jaren erna zag en zie. Slechts een enkel plantje verstopt tussen het fonteinkruid.
Het mag geen naam hebben, maar het is er wel.
Kranswier

We zijn bijna bij de instap als ik nog een jetser (ca 2cm) van een vlokreeft zie.Dat zou wel eens een pontokaspische vlokreeft kunnen zijn. 
Pontokaspische vlokreeft

We komen niet aan metingen toe omdat we er eigenlijk een keertje geen zin in hebben.
Wel zet ik mij er toen om een verticale secchi meting te doen en de waterkleur te meten.
Volgende week pakken we het weer op.
Een lekker ontspannen duikje is ook heerlijk.
Bedankt iedereen!

maandag 20 juni 2016

2016-06-19 De leptodora's

Weer     : Licht bewokt Wind NW, 3 bft.
Duikers : Marco, John, Axel 
Doel     : Metingen en filmen
Duur    :  128 minuten
Lucht temp  : 16 Celsius
Water temp :  8 Celsius minimum.
Fauna    : 1 Snoekbaars, 1 snoek, > 5 palingen, >10 karper, visluis eieren op SETL, De waterkolom tot ca 5 meter verzadigd met watervlooien, Wolken jonge zoetwatergarnaaltjes,
In darmwier zitten veel volwassen garnalen. 
Flora :   Fonteinkruiden komen mooi op, overvloedig darmwier
 
Thermocline: Op 6 meter, 6 graden verschil met temperatuur op 3 meter diepte.
Vislood: 0 gram 


Zichtmetingen 
·  Dutchi op 3 mtr =   6,0 meter.
·  Secchi op 3 mtr =  7,0 meter.
·  Dutchi op 6 mtr =   5,0 meter.
·  Secchi op 6 mtr =  8,0 meter.
·  Dutchi op 9 mtr =   8,0 meter.
·  Secchi op 9 mtr =  11,0 meter.
·  Secchi verticaal =  11,0 meter (met duikmasker)
-  Secchi verticaal =  10,5 meter (Normale Secchi meting)

Forel-Ule waterkleur
Omstandigheden  = licht bewolkt
Tijdstip meting = 11:00 uur
Schaal strip = 12  
Citclops = -

Zie het log voor de details.
Zie alle foto's van deze duik.

Opmerkingen:

Het is lekker weer en lekker vroeg. We gaan een lang duikje maken en we hebben er zin in. Eerst moeten we toch even de metingen doen, want het is juist nu zo interessant om de snelle veranderingen in beeld te brengen.
Een leuk voorbeeld is hoe in drie weken tijd een SETL plaat veranderd.
Dan kun je zien hoe de witte strengen visluis in de tweede foto zijn gelegd en hoe de mosdiertjes zich hebben gevestigd.Ook de watertemperatuur is 2 graden gestegen.
SETL H128 29-05-16



SETL H128 19-06-16
Maar er zijn nog meer zichtbare veranderingen waar te nemen. Neem nu bijvoorbeeld Station MP1. Die is in drie weken tijd kaler geworden.


Het station is kaler geworden


Je zou verwachten dat met een temperatuurstijging van drie graden er meer algen zouden ontstaan, maar het omgekeerde is te zien, dus er is wat anders aan de hand.
Tussen week 21 en 22 was er een fosfaat piek en die was in week 23 weer gezakt.
Of dat nu te maken heeft met de algengroei en afname op station MP1 is de vraag.
Waar komt de fosfaatpiek vandaan? Mogelijk is het waternivo in de plas opgehoogd door water van de Geniedijk in te laten. Die vaart is bevat voedselrijker water.

Als voorbeeld op een Forel-Ule schaal (Waterkleur) van 1 tot 22, waarbij 1 nagenoeg geen voedingsstoffen bevat en 22 heel veel voedingsstoffen, zit de H'meerse bosplas op FU12-13. De Geniedijk zit op FU18.
Die fosfaatpiek die algen stimuleert om te groeien, zorgt er mogelijk wel voor dat er genoeg voer is voor de massa's vislarven, jonge vis, watervlooien en aasgarnaaltjes.

Dat het nu goed gaat met jonge vis laat deze foto weer zien en daar komen dan weer de grote rovers op af zoals de grotere baarzen die niet vies zijn om een soortgenoot op te eten, maar ook snoek en paling.
Scholen jonge vis
Het is dus weer volop genieten en je ogen uitkijken naar al het vis. Dat was vorig jaar ook het geval.
Ik heb de palingen weer vrij zwemmend gefilmd, want het River Institute is erg geïnteresseerd in beelden en gedrag van Europese palingen.

Filmen
  
Na het meten steken we over. Onderweg laat ik Marco en John een Leptodora zien. Vorig jaar zagen we ze ook en toen heb ik deze onder de microscoop gelegd, waarbij er toen kleine Leptodora's te zien waren. Zie filmpje van vorig jaar

Deze uit de kluiten gewassen watervlo jaagt op andere watervlooien. Ze maken grote zwemslagen en ze hebben één groot oog.

Leptodora kindtii.
Vis vis en nog eens vis
Ik maak een denkfout en we komen verkeerd uit.
Niet getreurd, want zo komen we uiteindelijk op een mooie plek uit, waar het wemelt van de vis. Marco slaat aan het filmen


Een baars maakt aanstalte om zich te schuren langs een tak en ik begin te filmen, maar het wordt een bescheiden schurkje langs een stok. Het staat op beeld.Ze proberen zo parasieten kwijt te raken en aangezien de visluis actief is, zoals de SETL platen laten zien, zien we ook meer verse schuurplekken langs takken met een kuil.


 
Vispoetplaats.

Dit is echt volop genieten, maar als we bij de steiger aankomen zie ik legio plastic bekertjes liggen en watten uit een kussen plus flessen. Zo jammer dat dat in het water beland. Er is in oktober dus genoeg te doen voor een komende schoonmaakduik.
We komen karpers tegen die heel nieuwsgierig zijn. Ik zie een baars wat rondzwemmen als er een flubber kunstaas voor mijn neus naar beneden valt (Marco liet hem vallen) De baars schiet er naar toe, maar ik jaag 'm weg, want er zit nog een haak aan.

Het wordt wel weer tijd om terug te gaan. Op de terugweg komen de snoekbaars op z'n vaste plek tegen. Het was een heerlijke lange duik.
Als wij eruit gaan, komt de groep die vandaag een Noordzeeduik zouden doen het water in, want de tocht was jammer genoeg afgelast, dus dan kan er getraind worden. 
Nog even de verticale zichtmeting doen  en dan koffie, want John had een heerlijke kan koffie mee.